బంగారం పరుగులకు యుద్ధ భయాలే కారణమా?
బంగారం ధరల పెరుగుదల వెనుక అసలు కారణాలు
భారత్లో బంగారం ధరలు మళ్లీ రికార్డు స్థాయిల వైపు పరుగులు తీస్తున్నాయి. ధర పెరిగినప్పుడల్లా సాధారణంగా వినిపించే కారణం ఒక్కటే—పశ్చిమాసియాలో ఉద్రిక్తతలు, యుద్ధ భయాలు. నిజమే, ప్రపంచంలో ఎక్కడైనా యుద్ధం లేదా రాజకీయ అస్థిరత ఏర్పడితే పెట్టుబడిదారులు బంగారం వైపు మొగ్గు చూపుతారు. ఎందుకంటే బంగారాన్ని ప్రపంచవ్యాప్తంగా “సేఫ్ హెవెన్ అసెట్”గా భావిస్తారు. కానీ భారత్లో బంగారం ధరల పెరుగుదలను కేవలం పశ్చిమాసియా పరిస్థితులతో మాత్రమే ముడిపెట్టడం పూర్తి నిజం కాదు. బంగారం ధరలను ప్రభావితం చేసే అంశాల్లో అంతర్జాతీయ పరిస్థితులు ఎంత ముఖ్యమో, డాలర్ విలువ, కేంద్ర బ్యాంకుల విధానాలు, ద్రవ్యోల్బణం, దేశీయ కరెన్సీ స్థితి కూడా అంతే ముఖ్యమైనవి. ఇటీవలి సంవత్సరాల్లో ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక దేశాల కేంద్ర బ్యాంకులు భారీ స్థాయిలో బంగారం కొనుగోళ్లు జరుపుతున్నాయి. ముఖ్యంగా చైనా, రష్యా, టర్కీ వంటి దేశాలు తమ విదేశీ మారక నిల్వల్లో బంగారం వాటాను పెంచుతున్నాయి. అదే సమయంలో భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ (RBI) కూడా బంగారం నిల్వలను క్రమంగా పెంచుతోంది. ఈ పరిణామాలు అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో బంగారానికి డిమాండ్ను పెం
చుతున్నాయి. మరో కీలక అంశం అమెరికా ఆర్థిక వ్యవస్థ. అమెరికా ఫెడరల్ రిజర్వ్ వడ్డీ రేట్లపై తీసుకునే నిర్ణయాలు బంగారం ధరలను నేరుగా ప్రభావితం చేస్తాయి. వడ్డీ రేట్లు తగ్గే అవకాశం కనిపించినప్పుడల్లా పెట్టుబడిదారులు బంగారం వైపు మళ్లుతారు. ఎందుకంటే తక్కువ వడ్డీ వాతావరణంలో బంగారం ఆకర్షణ పెరుగుతుంది. ఇక భారత్కు వస్తే, బంగారం ధరపై రూపాయి-డాలర్ మారకం విలువ కూడా ప్రభావం చూపుతుంది. అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో బంగారం ధర స్థిరంగా ఉన్నా, రూపాయి బలహీనపడితే దేశీయంగా బంగారం ధర పెరిగే అవకాశం ఉంటుంది. భారత్ తన అవసరాలకు ఎక్కువ భాగం బంగారాన్ని దిగుమతి చేసుకుంటుంది కాబట్టి డాలర్ బలపడటం కూడా ధరల పెరుగుదలకు కారణమవుతుంది.
అయితే జాతీయ రాజకీయాలతో దీనికి ఏమైనా సంబంధముందా? ప్రత్యక్షంగా చూస్తే లేదు. ఏ రాష్ట్రంలో ఎవరు గెలిచారు, ఏ పార్టీ అధికారంలో ఉంది అనే అంశాలు బంగారం ధరను వెంటనే మార్చవు. కానీ రాజకీయ స్థిరత్వం, ప్రభుత్వ ఆర్థిక విధానాలు, బడ్జెట్ నిర్ణయాలు, పన్ను విధానం, ఆర్థిక వృద్ధిపై పెట్టుబడిదారుల నమ్మకం వంటి అంశాలు పరోక్షంగా ప్రభావం చూపవచ్చు. ఉదాహరణకు ఆర్థిక అనిశ్చితి పెరిగితే లేదా పెట్టుబడిదారుల్లో ఆందోళన నెలకొంటే కొంతమంది బంగారాన్ని భద్రమైన పెట్టుబడిగా ఎంచుకుంటారు. భారత రాజకీయాల్లో పెద్ద మార్పులు జరిగిన సందర్భాల్లో కూడా బంగారం ధరల్లో కొంత కదలిక కనిపించినా, అది సాధారణంగా అంతర్జాతీయ మార్కెట్ ధోరణులతో పోలిస్తే చాలా చిన్న ప్రభావమే.
బంగారం ధరను నిర్ణయించే ప్రధాన శక్తి ఇప్పటికీ ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థే. అందువల్ల భారత్లో బంగారం ధరల పెరుగుదలకు కేవలం పశ్చిమాసియా యుద్ధ భయాలే కారణం అనడం ఎంత తప్పో, దేశీయ రాజకీయాలే ప్రధాన కారణమని చెప్పడం కూడా అంతే తప్పు. వాస్తవానికి ప్రపంచ భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు, కేంద్ర బ్యాంకుల కొనుగోళ్లు, డాలర్ బలం, వడ్డీ రేట్ల అంచనాలు, రూపాయి విలువ, దేశీయ డిమాండ్—ఇవన్నీ కలిసి బంగారం ధరను ప్రభావితం చేస్తున్నాయి. అందుకే బంగారం ధరల కథలో యుద్ధాలు ఒక అధ్యాయం మాత్రమే. మొత్తం పుస్తకం కాదు.
